IT & Lập trình

Bài 6 — Xử lý dữ liệu: Set, Filter, Merge, Split Out, Aggregate và expression

Nguyễn Chung

Senior Automation Test Engineer

📅 02 Jul 2026 ⏱ 8 phút đọc

#N8n#Data-Transformation#Expression

Lấy được dữ liệu từ API (Bài 5) mới là nửa việc; nửa còn lại là biến đổi nó cho đúng hình dạng bạn cần. Đây là phần bạn làm nhiều nhất trong n8n: lọc bớt item, gộp hai nguồn, tách mảng con, tổng hợp số liệu, đổi tên/ép kiểu trường. n8n có một bộ node transform gọn nhưng đủ mạnh, và tất cả gắn với expression — cú pháp {{ }} để tính giá trị động. Nắm chắc bộ này, bạn giải quyết 80% nhu cầu xử lý dữ liệu mà không cần đụng tới Code node (Bài 7).

Yêu cầu chuẩn bị

Hiểu mô hình items (Bài 3) — đặc biệt “dữ liệu là mảng items” và item linking.
Đọc-hiểu JavaScript cơ bản (expression của n8n dựa trên JS).
n8n 1.x.

Expression: cú pháp `{{ }}` và những gì dùng được bên trong

Ở bất kỳ ô tham số nào, bấm để chuyển sang chế độ expression và viết {{ ... }}. Bên trong là biểu thức JavaScript, cộng thêm các biến/hàm n8n cung cấp:

{{ $json.field }} — trường của item hiện tại.
{{ $json.total * 1.1 }} — tính toán JS bình thường.
{{ $('Ten Node').item.json.field }} — lấy trường từ node khác (item được liên kết — Bài 3).
{{ $now }}, {{ $now.toISO() }} — thời gian (n8n dùng Luxon cho DateTime).
{{ $itemIndex }}, {{ $runIndex }} — chỉ số item/lần chạy.
Các helper chuỗi/mảng JS: .toUpperCase(), .map(), .filter(), .includes(), .join()…

Vài hàm/biến built-in hay dùng:

javascript
{{ $json.email.toLowerCase().trim() }}                 // chuẩn hóa chuỗi
{{ $json.lines.reduce((s, l) => s + l.qty * l.price, 0) }} // tổng tiền đơn
{{ $now.minus({ days: 7 }).toISO() }}                  // 7 ngày trước
{{ $json.status ?? 'pending' }}                        // giá trị mặc định
{{ $if($json.total > 1000000, 'VIP', 'thuong') }}      // điều kiện gọn

Ngoài JS thuần, n8n còn gắn sẵn một bộ data transformation function vào chính giá trị — thường ngắn và rõ hơn cách viết JS tương đương:

javascript
{{ $json.email.isEmpty() }}                 // true nếu rỗng/null/undefined
{{ $json.name.toTitleCase() }}              // "tran van an" → "Tran Van An"
{{ $json.note.extractEmail() }}             // rút email ra khỏi chuỗi
{{ $json.totals.sum() }}                    // tổng một mảng số
{{ $json.skus.unique() }}                   // loại trùng trong mảng
{{ $json.total.round(0) }}                  // làm tròn số

Gõ . sau một giá trị trong ô expression, n8n gợi ý đúng nhóm hàm hợp với kiểu dữ liệu (string/number/array/object/date) — cách nhanh nhất để khám phá bộ này.

Mẹo: khi expression phức tạp tới mức khó đọc trên một dòng, đó là tín hiệu nên chuyển sang Code node (Bài 7). Đừng nhồi cả thuật toán vào một {{ }}.

Các node transform cốt lõi

Edit Fields (Set) — đổi hình item

Node dùng nhiều nhất. Thêm/sửa/xóa trường, ép kiểu, chuẩn hóa. Có tùy chọn Keep Only Set Fields để vứt mọi trường thừa — hữu ích để “làm sạch” item trước khi đẩy sang DB hay API. Đã dùng ở Bài 4.

Filter — bỏ item không thỏa

Khác IF (rẽ nhánh), Filter chỉ giữ lại các item thỏa điều kiện và loại phần còn lại — không tạo nhánh thứ hai. Dùng khi bạn muốn “lọc bớt” giữa luồng, ví dụ chỉ giữ đơn total > 0.

Split Out — tách mảng con thành nhiều item

Biến một trường mảng thành nhiều item (1 → n). Đã minh họa ở Bài 3 với lines của đơn hàng.

Aggregate — gộp nhiều item thành một (n → 1)

Ngược với Split Out. Gộp giá trị nhiều item thành một item chứa mảng, hoặc tính tổng/đếm. Dùng khi cần “thu” dữ liệu lại sau khi xử lý từng phần tử.

Merge — hợp hai luồng dữ liệu

Node Merge kết hợp dữ liệu từ hai input. Các chế độ chính:

Append: nối items của cả hai nhánh thành một danh sách.
Combine → By Matching Fields: join theo khóa chung (giống SQL join, vd ghép đơn hàng với thông tin khách theo customerId).
Combine → By Position: ghép theo vị trí index.
SQL Query (một số bản): join bằng cú pháp SQL trên dữ liệu items.

Merge By Matching Fields là công cụ chủ lực khi bạn kéo dữ liệu từ nhiều nguồn (hai API, hoặc API + DB) rồi cần khớp chúng lại.

Ví dụ thực hành: chuẩn hóa và tổng hợp đơn hàng ShopViet

Workflow: tạo vài đơn thô → Filter bỏ đơn giá trị 0 → Set chuẩn hóa + phân loại VIP → Aggregate tính tổng doanh thu. Minh họa cả expression lẫn chuỗi transform. Import qua Workflows → Import from File / Paste:

json
{
  "name": "ShopViet - Chuan hoa va tong hop don",
  "nodes": [
    {
      "parameters": {},
      "id": "b6000000-0000-4000-9000-000000000001",
      "name": "When clicking Test workflow",
      "type": "n8n-nodes-base.manualTrigger",
      "typeVersion": 1,
      "position": [0, 0]
    },
    {
      "parameters": {
        "jsCode": "return [\n  { json: { orderId: 'SV-4001', customer: 'An', total: 1500000 } },\n  { json: { orderId: 'SV-4002', customer: 'Binh', total: 0 } },\n  { json: { orderId: 'SV-4003', customer: 'Chi', total: 350000 } }\n];"
      },
      "id": "b6000000-0000-4000-9000-000000000002",
      "name": "Tao don tho",
      "type": "n8n-nodes-base.code",
      "typeVersion": 2,
      "position": [220, 0]
    },
    {
      "parameters": {
        "conditions": {
          "options": { "caseSensitive": true, "typeValidation": "loose" },
          "combinator": "and",
          "conditions": [
            {
              "id": "f1",
              "leftValue": "={{ $json.total }}",
              "rightValue": 0,
              "operator": { "type": "number", "operation": "gt" }
            }
          ]
        },
        "options": {}
      },
      "id": "b6000000-0000-4000-9000-000000000003",
      "name": "Bo don gia tri 0",
      "type": "n8n-nodes-base.filter",
      "typeVersion": 2,
      "position": [440, 0]
    },
    {
      "parameters": {
        "assignments": {
          "assignments": [
            { "id": "s1", "name": "orderId", "value": "={{ $json.orderId }}", "type": "string" },
            { "id": "s2", "name": "customer", "value": "={{ $json.customer }}", "type": "string" },
            { "id": "s3", "name": "total", "value": "={{ $json.total }}", "type": "number" },
            { "id": "s4", "name": "tier", "value": "={{ $json.total >= 1000000 ? 'VIP' : 'thuong' }}", "type": "string" }
          ]
        },
        "options": {}
      },
      "id": "b6000000-0000-4000-9000-000000000004",
      "name": "Chuan hoa + phan loai",
      "type": "n8n-nodes-base.set",
      "typeVersion": 3.4,
      "position": [660, 0]
    },
    {
      "parameters": {
        "aggregate": "aggregateAllItemData",
        "options": {}
      },
      "id": "b6000000-0000-4000-9000-000000000005",
      "name": "Gom lai",
      "type": "n8n-nodes-base.aggregate",
      "typeVersion": 1,
      "position": [880, 0]
    }
  ],
  "connections": {
    "When clicking Test workflow": {
      "main": [[{ "node": "Tao don tho", "type": "main", "index": 0 }]]
    },
    "Tao don tho": {
      "main": [[{ "node": "Bo don gia tri 0", "type": "main", "index": 0 }]]
    },
    "Bo don gia tri 0": {
      "main": [[{ "node": "Chuan hoa + phan loai", "type": "main", "index": 0 }]]
    },
    "Chuan hoa + phan loai": {
      "main": [[{ "node": "Gom lai", "type": "main", "index": 0 }]]
    }
  },
  "settings": {},
  "pinData": {}
}

Quan sát: sau Filter còn 2 item (đơn total = 0 bị loại); sau Set mỗi item có thêm tier tính bằng expression; sau Aggregate còn 1 item chứa mảng tất cả đơn — sẵn sàng để gửi report hay ghi log. Muốn tính tổng doanh thu, bạn có thể thêm một Set sau Aggregate với {{ $json.data.reduce((s, o) => s + o.total, 0) }}.

Lỗi thường gặp và cách xử lý

Nhầm Filter với IF. Filter loại item (một output); IF rẽ nhánh (hai output). Dùng nhầm khiến bạn mất nhánh xử lý phần bị loại. Fix: cần rẽ nhánh → IF; chỉ cần bỏ bớt → Filter.
Merge By Matching Fields không khớp. Nguyên nhân: khóa hai bên khác kiểu (số vs chuỗi) hoặc khác tên. Fix: chuẩn hóa khóa bằng Set trước khi Merge; kiểm tra kiểu dữ liệu.
Expression trả undefined hoặc [object Object]. Nguyên nhân: sai đường dẫn field, hoặc gán object vào ô kiểu string. Fix: mở execution data xem cấu trúc; dùng JSON.stringify() nếu thật sự cần chuỗi hóa object.
Ngày giờ lệch múi giờ. Nguyên nhân: quên GENERIC_TIMEZONE (Bài 2) hoặc thao tác Luxon sai. Fix: đặt timezone ở env, dùng $now/Luxon nhất quán.
Nhồi thuật toán vào expression một dòng. Kết quả: khó đọc, khó debug. Fix: chuyển sang Code node (Bài 7).

Best practices

Chuẩn hóa sớm bằng Set (kèm Keep Only Set Fields) để item gọn, giảm RAM và dễ đọc.
Chọn đúng node cho đúng việc: Filter để lọc, IF để rẽ nhánh, Split Out/Aggregate cho fan-out/fan-in, Merge để join.
Chuẩn hóa khóa trước khi Merge — cùng tên, cùng kiểu — để join không âm thầm rớt bản ghi.
Giữ expression đơn giản; expression phức tạp là mùi code cần tách sang Code node.
Luôn kiểm tra số item ở mỗi bước trong execution — đó là cách nhanh nhất phát hiện transform làm mất/nhân dữ liệu ngoài ý muốn.

Tổng kết + xem tiếp

Expression {{ }} là JavaScript cộng biến/hàm n8n ($json, $now, $('Node')…); giữ nó đơn giản.
Bộ transform cốt lõi: Set (đổi hình), Filter (lọc), Split Out (1→n), Aggregate (n→1), Merge (join hai luồng).
Phân biệt rõ Filter vs IF và chuẩn hóa khóa trước Merge — hai lỗi hay gặp nhất.
Khi expression phình to, đó là lúc chuyển sang Code node.

Bài tiếp — Bài 7: Code node chuyên sâu — JavaScript/Python, $input/$json, sandbox: khi node có sẵn không đủ, ta viết code trong n8n — mô hình items, các biến $input/$json/$node, giới hạn sandbox và ranh giới nên/không nên dùng Code node.

Tags: